Περπατώντας στη Σκύρο

Φεύγοντας από τους χαραγμένους δρόμους και περπατώντας στο εσωτερικό του νησιού, η Σκύρος αποκαλύπτεται. Το τοπίο εναλλάσσεται διαρκώς και τα σημάδια της ιστορίας είναι διάσπαρτα παντού.

Το Πρόγραμμα LIFE Σκύρου σηματοδότησε και χαρτογράφησε 8 διαδρομές με ενδιαφέροντα στοιχεία φύσης και πολιτισμού με στόχο την ανάδειξη του πλούτου του νησιού. Από τις 6 διαδρομές που ακολουθούν κάποιες είναι παλιά μονοπάτια που χρησιμοποιούσαν για χρόνια οι Σκυριανοί τσοπάνηδες για τα αιγοπρόβατά τους και κάποιες άλλες οδηγούν σε ιστορικά εξωκλήσια που γιορτάζονται μέχρι τις μέρες μας από τους κατοίκους του νησιού. Δύο από τις διαδρομές βρίσκονται στους πιο σημαντικούς υγροτόπους του νησιού, στην Καλαμίτσα και στο Παλαμάρι, που αποτελούν σταθμούς για πολλά μεταναστευτικά πουλιά.

Η σηματοδότηση των μονοπατιών έγινε στα πλαίσια του Προγράμματος LIFE Σκύρου (LIFE09 NAT/GR/000323) που υλοποιείται από το Δήμο Σκύρου, την περίοδο 2010- 2015, με την οικονομική υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

 

ΔΙΑΔΡΟΜΗ 1: ΟΡΟΠΕΔΙΟ ΑΡΙ, ΤΟΥΡΚΟΚΑΝΑΛΟ ΚΑΣΤΡΙ, ΚΟΡΥΦΗ ΒΟΥΒΑ, ΜΑΡΟΥΛΙΚΟ

Μήκος διαδρομής: 6 χλμ + 6 χλμ για την επιστροφή
Ωρες πορείας: 2 ώρες + 2 ώρες

Η Διαδρομή 1 αρχίζει από το οροπέδιο του Άρι, σε ένα όμορφο τοπίο με αριές (βελανιδιές), σφενδάμια και φυλλίκια. Η ευρύτερη περιοχή αποτελεί το φυσικό βιότοπο του Σκυριανού αλόγου. Σήμερα εκεί συχνάζουν αγέλες από καθαρά και ημίαιμα Σκυριανά άλογα για να ξεδιψάσουν στη Λούστρια, έναν χωμάτινο λάκκο με βρόχινο στάσιμο νερό.

Η διαδρομή προσπερνάει περιφερειακά το ύψωμα Δάφνη, που ορθώνεται πάνω από το οροπέδιο του Άρι, συνεχίζει ανηφορικά προς την κορυφή Βούβα για να καταλήξει στο οροπέδιο Μαρουλικό μία καλά προστατευμένη από τον άνεμο θέση βοσκής για τα αιγοπρόβατα. Οι πετρώδεις πλαγιές της διαδρομής αποτελούν το ενδιαίτημα της σαύρας Podarcis gaigae, ενδημική του αρχιπελάγους της Σκύρου. Η διαδρομή 1 βρίσκεται εντός της περιοχής του Δικτύου Natura 2000 «ΟΡΟΣ ΚΟΧΥΛΑΣ» (GR2420006).

 

ΔΙΑΔΡΟΜΗ 2: ΧΩΡΑ, ΑΝΑΒΑΛΣΑ, ΠΑΝΑΓΙΑ ΛΥΜΠΙΑΝΗ, ΑΓ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ, ΧΩΡΑ

Πληροφορίες Διαδρομής

Μήκος διαδρομής: 14χλμ
Ώρες πορείας: 5ω 30λ

Η κυκλική Διαδρομή 2, αρχίζει από το Χωριό και τελειώνει σΆ αυτό, περνά από την περιοχή Αναβάλλουσα όπου βρίσκεται η κύρια πηγή υδροδότησης ολόκληρης της Σκύρου, από παλιό νερόμυλο και ασβεστοκάμινα που μαρτυρούν σημαντικές πτυχές της καθημερινής ζωής του νησιού στα τέλη του 19ου αιώνα. ΚαθΆ όλη την πορεία ενδιαφέρον προκαλούν τα μικρά εξωκλήσια που στέκουν σε τοποθεσίες σπάνιας ομορφιάς. Ένα από αυτά, η Παναγιά Λυμπιανή, είναι λαξευμένο μέσα σε σπηλιά και θεμελιωμένο σε μάρμαρα αρχαίου ναού που χρονολογείται το 1798. Η ιστορική, λαογραφική και κοινωνική τους αξία είναι μεγάλη.

Μια παράλληλη διαδρομή με ρυάκι στην αρχή της και που ανηφορίζοντας περνάει μέσα από πευκοδάσος που εναλλάσσεται με αγροκτήματα και βοσκότοπους. Στην περιοχή αυτή διαβιεί σημαντικός αριθμός αιγοπροβάτων ελευθέρας βοσκής και για το λόγο αυτό υπάρχουν και μικρές διάσπαρτες στάνες.

Θρύλοι, παραδόσεις και παραμύθια έχουν ως σημείο αναφοράς  περιοχές της διαδρομής αυτής (πηγές, σπηλιά του Καλικάντζαρου), ενώ αξιοσημείωτα είναι και τα ιστορικά μνημεία που συναντάμε στην πορεία μας, όπως το παλιό υδραγωγείο «Παλιοσλήνα» και οι αγιογραφημένες εκκλησίες.

ΔΙΑΔΡΟΜΗ 3: ΆΓΙΟΣ ΜΟΔΕΣΤΟΣ, ΚΟΡΥΦΗ ΚΟΧΥΛΑΣ, ΚΑΛΑΜΙΤΣΑ

Πληροφορίες Διαδρομής

Μήκος διαδρομής: 11χλμ
Ώρες πορείας: 6ω 30λ

Η Διαδρομή 3 βρίσκεται εντός της περιοχής του Δικτύου Natura 2000, «ΟΡΟΣ ΚΟΧΥΛΑΣ» (GR2420006), Ζώνη Ειδικής Προστασίας της Ορνιθοπανίδας και Τόπος Κοινοτικής Σημασίας που προστατεύεται από την Κοινοτική Οδηγία των Οικοτόπων (92/43/ΕΚ) και την Οδηγία για τα Άγρια Πουλιά (79/409/ΕΟΚ). Η Ελληνική Oρνιθολογική Eταιρεία έχει χαρακτηρίσει την περιοχή ως Σημαντική Περιοχή για τα Πουλιά της Ελλάδος (κωδ. GR115).

Ο Κόχυλας είναι ο βιότοπος σημαντικών ειδών, π.χ. του Μαυροπετρίτη, Σμυρνοτσίχλονου, Σκουρόβλαχου αλλά και του Σκυριανού Αλόγου, σύμβολο του νησιού. Στον Κόχυλα απαντώνται μερικά πολύ σημαντικά για την βιοποικιλότητα, ενδημικά, απειλούμενα φυτά που περιλαμβάνονται στον Κόκκινο Κατάλογο Απειλούμενων Ειδών και χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής από τους επισκέπτες, π.χ. Aethionema retsina, Campanula merxmuelleri, Scorzonera scyria και Aubrieta scyria.

Η βλάστηση στον Κόχυλα ειναι αραιή, χαμηλή και θαμνώδης (φρύγανα & χαμηλή μακκία), λόγω υπερβόσκησης, με κυρίαρχα είδη το πουρνάρι, την αγριελιά, το θυμάρι, την αστοίβη και τις γαλατσίδες. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η δενδρώδης βλάστηση στο εσωτερικό του βουνού, στις πολυάριθμες χαράδρες και ρεματιές, με χαρακτηριστικότερα είδη τα σφενδάμια, τις αριές και τα φυλλίκια.